Wat ligt er afgezien van de reeds bekende bunkers en muren nog meer onder de grond van de verdedigingslinie Atlantikwall? RAAP deed daar in 2014 onderzoek naar. Het onderzoeksrapport ‘Archeologie van de Atlantikwall’ werd op 26 januari gepresenteerd aan de Zuid-Hollandse gedeputeerde Han Weber.

Het rapport is de afronding van het archeologisch onderzoek dat RAAP afgelopen jaar heeft uitgevoerd met subsidie van de provincie Zuid Holland, in het kader van de Erfgoedlijn Atlantikwall. Bij het onderzoek in het duingebied tussen Katwijk en Scheveningen zijn archeologische resten van de Duitse kustverdediging in kaart gebracht.

Freie kuste
De Atlantikwall was geen doorgetrokken muur, maar een aaneenschakeling van verdedigingswerken langs de Europese kust van verschillende grootte en sterkte. Op strategisch belangrijke punten was de verdediging het zwaarst, met grote aantallen betonnen werken. Daartussen was de kust minder sterk verdedigd: de zogenaamde Freie Küste (open kust). Op geallieerde luchtfoto’s en historische kaarten van zowel Duitsers als geallieerden is te zien dat ook op die plaatsen volop verdedigingswerken lagen, maar dan in de vorm van veldversterkingen zoals loopgraven en ingegraven (geschuts)stellingen. De sporen van deze veldversterkingen worden ook wel de zachte resten van de Atlantikwall genoemd.

Onderbelicht
Gedeputeerde Han Weber over het onderzoek: “De zachte resten van de Atlantikwall zijn tot dusverre onderbelicht gebleven. Maar met deze kennis ontstaat een beter en vollediger beeld van de Atlantikwall.” De provincie maakt de historie graag beleefbaar door monumenten te behouden en toegankelijk te maken. Het rapport van RAAP geeft ook antwoord op de vraag hoe deze meer kwetsbare onderdelen van de Atlantikwall het beste beheerd en tentoongesteld kunnen worden.

Tweede Wereldoorlog
Archeologen van RAAP voerden de inventarisatie uit tussen november 2013 en februari 2014. De erfgoedtafel Atlantikwall waarin gemeenten, bedrijven en vrijwilligersstichtingen samen bepalen hoe het erfgoed behouden en ontwikkeld moet worden, zal de informatie uit het rapport gebruiken om de monumenten nog beter te bewaren en toegankelijk te maken. Zo wordt het verhaal over de Tweede Wereldoorlog beleefbaar. Een groot deel van de vondsten is weergegeven in een deel van het rapport dat niet openbaar is, om te voorkomen dat ongewenste bezoekers zich op de kwetsbare en vaak niet voor het publiek toegankelijke plaatsen zullen begeven.