In het centrum van Eindhoven zijn de Vestdijk, Kanaalstraat en Hertogstraat heringericht tot een groene en brede stadsboulevard. Daarvoor zijn diverse werkzaamheden uitgevoerd aan de oostkant van de historische binnenstad. De herinrichting biedt meer ruimte aan fietsers en voetgangers. Daarnaast is de riolering vervangen en is er waterberging aangelegd. RAAP voerde er archeologisch onderzoek uit in de vorm van bouwbegeleiding.
Kamp Amersfoort is samen met Vught en Westerbork een van de drie grote doorvoerkampen geweest. Na de oorlog is het kamp min of meer van de kaart verdwenen. Alleen een grote door de gevangenen met de hand gegraven schietbaan herinnert aan het kamp. Dit is nu een Nationaal Monument. In het kader van de uitbreiding en herinrichting van het terrein heeft RAAP in kaart gebracht hoe groot het kamp ooit was, en wat er nu van over is. Een klein deeltje is opgegraven. Het resultaat is een kaart die een complex geheel aan functionele structuren zichtbaar maakt die de bezetter heeft aangelegd om een grote groep mensen te onderdrukken en op transport te stellen. Het is voor het eerst dat alle verdwenen structuren van het Kamp in kaart zijn gebracht.
Indeling kamp
Tot het kamp behoorde naast het barakkenkamp voor de gevangenen ook een bewakingskamp en Kamp Amsvorde. In Kamp Amsvorde was het Wachbataillon Nord-West gelegerd, een Nederlands Waffen-SS bewakingsbataljon. De resten van dit kamp liggen deels onder de provinciale weg, en deels in vergeten hoekjes tussen de huidige bebouwing. Naast deze kampen bevond zich in het westelijk deel van het kamp de schietbaan met daaromheen een aantal loopgraven en een gebiedje met minimaal vijf stellingen, mogelijk voor licht luchtafweergeschut. Verder zijn verspreid over het hele kamp massagraven teruggevonden en geruimd.
Gedenken en herinneren
Wie in de A28 ter hoogte van de afslag Amersfoort-Zuid in de file staat, rijdt over de zuidelijke punt van Kamp Amersfoort. Het Nationaal Monument blijkt maar een klein deel van het oorspronkelijk kamp te betreffen. Het nu verkregen inzicht biedt de mogelijkheid gericht te zoeken naar nog aanwezige resten van een beladen plek. In een tijd waarin de getuigen van de oorlog langzaam verdwijnen, en gedenken, herinneren en educatie steeds centraler komen te staan, is dit een morele plicht.
Vragen over dit project?
Ivar Schute
Senior Projectleider archeologie RAAP west
T 071 – 5768118

